Terapia przez zabawę: jak psycholog pracuje z małymi dziećmi?

Dzieci nie siedzą na kozetce

Kiedy rodzic słyszy „psychoterapia dla dziecka", często wyobraża sobie małego człowieka siedzącego w fotelu i opowiadającego o swoich problemach. Ale tak to nie wygląda, przynajmniej nie w przypadku dzieci poniżej 10-12 roku życia.

Dzieci wyrażają się przez zabawę. To ich naturalny język. Dlatego terapia dzieci wygląda zupełnie inaczej niż terapia dorosłych. W gabinecie są zabawki, kredki, plastelina, lalki, klocki. Terapeuta nie prowadzi „rozmowy" w tradycyjnym sensie. Obserwuje, towarzyszy, delikatnie kieruje zabawę tak, żeby dziecko mogło przepracować to, czego nie potrafi wyrazić słowami.

Jak to działa w praktyce?

Wyobraź sobie czterolatkę, która od kilku tygodni boi się zostawać w przedszkolu. Płacze, trzyma się mamy, nie chce wchodzić do sali. Rodzice próbowali przekonywać, nagradzać, tłumaczyć. Nic nie pomaga.

W gabinecie terapeuty ta sama dziewczynka buduje z klocków domek. Umieszcza w nim figurkę „mamusi" i figurkę „córeczki". Potem odsuwa figurkę mamy i obserwuje, co się dzieje. Terapeuta delikatnie pyta: „Co czuje córeczka, kiedy mamusia odchodzi?" Dziewczynka ścisza głos: „Boi się, że mamusia nie wróci."

To jeden prosty moment w zabawie, ale daje terapeucie kluczową informację. Lęk separacyjny. Teraz może pracować nad tym celowo, przez zabawy, które uczą dziecko, że rozstanie jest tymczasowe i bezpieczne.

Kiedy warto zabrać dziecko do psychologa?

• Nagłe zmiany zachowania, których nie potrafisz wytłumaczyć
• Problemy ze snem: lęk nocny, koszmary, trudności z zasypianiem
• Wycofanie się z kontaktów z rówieśnikami
• Agresja wobec siebie lub innych dzieci
• Regresja, np. moczenie nocne u dziecka, które dawno to przekroczyło
• Trudna sytuacja w rodzinie: rozwód, śmierć bliskiego, przeprowadzka

Rola rodziców w terapii

Terapia dziecka to nie tylko praca z dzieckiem. Terapeuta regularnie spotyka się z rodzicami, żeby omawiać postępy, dawać wskazówki i pomagać zrozumieć, co dziecko przeżywa. Czasem to rodzice potrzebują zmienić swoje zachowanie, żeby dziecko mogło się zmienić.

W naszym gabinecie w Warszawie terapia dzieci odbywa się w przyjaznym, spokojnym pomieszczeniu, wyposażonym w materiały do pracy terapeutycznej. Jeśli martwisz się o swoje dziecko, umów się na konsultację. Lepiej przyjść o jedną wizytę za wcześnie niż o jedną za późno.

Dziecko nie musi „umieć rozmawiać o problemach". Wystarczy, że przyjdzie i będzie sobą.